FLASH
Shkruar nga Daniel Bates
Donald Trump's return to the White House has brought a new boost to his family's luxury businesses, but also an unprecedented wave of negative reactions. From the Albanian coast to Australia, their financial plans are facing strong environmental and political resistance. Critics and experts raise serious questions about whether this wealth built during his time in power will be able to survive the...
With its blue waters and pristine beaches, the Albanian island of Sazan seems like the most unlikely place to launch a global resistance against Donald Trump.
Situated at the entrance to the Gulf of Vlora in the Adriatic Sea, this island has remained undeveloped, largely due to the danger of unexploded World War II munitions lurking underwater. But this situation is set to change radically.
Trump's daughter Ivanka and her husband Jared Kushner have planned to turn the area into a luxury resort. Having described the island as a "rare find", the couple aim to build hotels and villas on the 3,500-hectare island with an investment of £1 billion.
These plans have sparked days of violent protests in Albania's capital, Tirana. Thousands of citizens have taken to the streets, arguing that the project will destroy the environment and that everything has been decided without any public consultation.
This revolt is being seen as a test case to see how far the Trump family can go in capitalizing on his second presidential term. So far, the project appears to be moving forward. Prime Minister Edi Rama has vowed not to back down, despite thousands of people taking to the streets for days in protest.
"Trump and his family saw returning to the White House as a 'golden ticket' to wealth," says Will Ragland, a researcher at the Center for American Progress.
Ragland runs the platform “Trump’s Take,” which tracks the money and gifts received by the US president. “Trump’s image is damaged and is getting worse,” he adds. “Many Wall Street executives and foreign investors treat him with favoritism because they know the rules of the game: if you shower him with praise, money and gifts, you will receive favorable decisions from the federal government in return, which are worth many times more. It is clear that the Trump family is trying to strike while the iron is hot, to accumulate as much wealth as they can while they can,” he emphasizes.
Sipas një analize të revistës The New Yorker të botuar në janar, Trump-ët kanë arkëtuar mbi 4 miliardë paund që nga rikthimi i tij në zyrat presidenciale në janar të vitit të kaluar. Këto fitime vijnë nga projekte si “World Liberty Financial” (platforma e kriptomonedhave e familjes), marrëveshjet imobiliare të “Trump Organisation” dhe planet për ndërtimin e një kulle Trump në Tbilisi, kryeqytetin e Gjeorgjisë.
Bizneset e tyre të pasurive të paluajtshme në Rumani, Arabi Saudite dhe Maldive po korrin gjithashtu fitime marramendëse. Megjithatë, jo çdo gjë u ka ecur vaj. Përveç rezistencës në Shqipëri, një marrëveshje prej 800 milionë paundësh për ndërtimin e një hoteli dhe kulle Trump në Gold Coast të Australisë dështoi muajin e kaluar.
Zhvilluesit lokalë u tërhoqën duke deklaruar se emri i presidentit ishte bërë “toksik”. Matthew Quint, ekspert i strategjisë së markave, shpjegon se imazhi i Trump-it mbetet “i fortë në këtë fushë” sepse ai zotëron “fuqinë për të orientuar miliona dhe miliarda dollarë drejt kompanive të caktuara, si dhe fuqinë për të ndëshkuar”.
Por sipas Quint, kjo markë ka edhe “anët e saj të errëta”, dhe kjo është arsyeja pse “po shfaqen krisjet e para”. “Në rrethin e tij nuk ka njerëz të pjekur. Vendimet e tij krijojnë kaos, ndërsa biznesi ka nevojë për një lloj stabiliteti që të bëjë parashikime afatgjata.
Krisja më e madhe po vjen pikërisht nga kjo. Tani që po afrojnë zgjedhjet e mesmandatit, dhe rezultati i tyre mund t’i kushtojë atij humbjen e ndikimit. Tashmë ekziston një horizont kohor që u lejon njerëzve të shohin fundin e pashmangshëm”- shprehet eksperti.
Shkalla në të cilën familja Trump është pasuruar gjatë këtij mandati të dytë ka tronditur edhe vëzhguesit më veteranë të korrupsionit dhe historianët presidencialë, teksa skandale të reja dalin në dritë pothuajse çdo ditë.
Vetëm muajin e kaluar u zbulua se një kompani e vogël startup në Karolinën e Veriut, e lidhur me Donald Trump Jr., siguroi një kredi prej 460 milionë paundësh nga Pentagoni pas një ndërhyrjeje direkte nga Shtëpia e Bardhë.
Po ashtu, një raport nga organizata mbikëqyrëse “Public Citizen”, zbuloi se më shumë se gjysma e donatorëve që po paguajnë restaurimin e sallës së ballove në Shtëpinë e Bardhë - një nga projektet e preferuara të Trump-it - kanë përfituar 37.4 miliardë paund në kontrata të reja ose të zgjeruara qeveritare.
Në disa raste, Trump ka blerë aksione të kompanive të ndryshme pak përpara se t’i vizitonte ato ose t’i reklamonte në rrjetet sociale, duke rritur artificialisht vlerën e tyre në treg. Presidenti u detyrua të braktiste planet për krijimin e një fondi “anti-armatosje” prej 1.2 miliardë paundësh, pasi kritikët paralajmëruan se ai mund të përdorej për të paguar protestuesit e dhunshëm të 6 janarit.
Megjithatë, si pjesë e së njëjtës marrëveshje, e gjithë familja e tij është përjashtuar aktualisht nga auditimet e IRS-së (Autoritetit Tatimor të SHBA-së), duke u garantuar atyre imunitet të plotë nga hetimet financiare.
Barbara Perry, historiane në Qendrën Miller të Universitetit të Virxhinias (institucion që studion presidencën amerikane), u shpreh se ajo që të habit më shumë është “përmasa dhe guximi” i këtij vetë-shërbimi financiar.
Krahasimi më i afërt historik të çon në vitet 1870, gjatë presidencës së Ulysses S.Grant dhe skandali “Crédit Mobilier”, ku anëtarët e Kongresit bënin marrëveshje korruptive me kompanitë hekurudhore për kontrata qeveritare.
“Por edhe në atë kohë, bëhej fjalë për Kongresin, jo për institucionin e presidentit. Që Donald Trump të bëjë një marrëveshje të tillë me IRS-në... kjo kapërcen çdo kufi”- thotë Perry. Nga ana tjetër, jo të gjitha bizneset e Trump-it po lulëzojnë.
Sipas revistës “Fortune”, 2 fushat e tij skoceze të golfit, Turnberry dhe Trump International, janë të mbytyra në borxhe që arrijnë në 179 milionë paund. Bilancet më të fundit tregojnë se në vitin 2024, Turnberry regjistroi një humbje para tatimit prej 631.779 paundësh (një përmirësim ky krahasuar me humbjen prej 1.7 milionë paundësh në 2023).
Fusha tjetër, Trump International në Aberdeenshire, doli edhe më keq, duke humbur 937.693 paund në vitin 2024, pas një humbjeje prej 1.4 milionë paundësh vitin paraardhës. Kompania “Trump Media & Technology Group”, e cila ka në pronësi rrjetin social Truth Social, i ka kushtuar atij një humbje prej 304 milionë paund vetëm në 6 muajt e parë të vitit, duke gjeneruar vetëm 651.000 paund nga shitjet.
Pas tërheqjes nga projekti i hotelit Trump në Australi, zhvilluesi imobiliar David Young deklaroi se Trump-ët nuk përmbushën detyrimet e tyre të licencimit. “Le të themi që me luftën në Iran dhe gjithçka tjetër, marka Trump po bëhej gjithnjë e më e papëlqyeshme në Australi”- pohoi Young.
Kevin Mercuri, ekspert i marrëdhënieve publike dhe markave në Nju Jork, shpjegon se tregu i Trump-it është i ndarë në “tre segmente” dhe suksesi varet nga këndvështrimi: “I pari është grupi i besimtarëve të thjeshtë, ndjekësit e lëvizjes MAGA. Brenda këtij grupi marka mbetet jashtëzakonisht e fortë.
Në krahun demokrat, marka ka dështuar dhe do të dështojë gjithmonë. Ndërsa zona e mesme - të moderuarit dhe pronarët e bizneseve që përfitojnë nga politikat e tij ekonomike - paraqet një situatë të përzier”. Mercuri mendon se marka Trump është aq shumë e lidhur me figurën e tij personale, saqë do ta ketë të pamundur të mbijetojë pas largimit të tij nga pushteti.
“Unë nuk besoj se kjo markë do të mbijetojë politikisht. Do të ketë njerëz që do të pretendojnë se po mbajnë ndezur pishtarin e tij, por ky është një fenomen unik që
ndodh vetëm një herë. Ai do të zbehet sapo Trump të dorëzojë zyrën. Edhe projektet e kriptomonedhave do të fashiten; ato janë thjesht një flakë kashte që mbahet gjallë nga njeriu që ka pushtetin”- deklaron ai.
According to Ragland, the Trump family is playing a “long-term game,” thinking now about the post-presidency period. He predicts they will sell their cryptocurrency investments to focus on “more stable assets.”
"Even Trump's Presidential Library is conceived as a money-making scheme. He is using damages from lawsuits against American media outlets to finance it. Trump himself has openly said that his library will not have many books, but it is very likely to be converted into a hotel."
On the other hand, Norah Lawlor, a renowned public relations expert, makes a clear distinction between "traditional Trump businesses," such as hotels and golf courses, and new initiatives like cryptocurrencies, which she says are doing "extraordinarily well."
"Trump always thinks in gigantic proportions and I don't believe he sees 2028 as the end of his journey. He has the typical New York mentality: win at all costs, aim for the top, or simply find another way to emerge victorious."/ Pamphlet from "The i Paper"
Lini një Përgjigje