FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Until a few years ago, the prime minister of Albania was in a sorry situation in relation to Brussels. Brussels' game with the opening or closing of negotiations has frustrated Edi Rama to the point of making him laugh.
Edi Rama is receiving a gift from Brussels that will be the envy of every other politician in the Western Balkans. It is the first time that a Summit of the Berlin Process leaves the borders of the European Union and moves to Tirana, where the President of the European Commission, Ursula von der Leyen, the German Chancellor Olaf Scholz and, after the meeting, the French President Emmanuel Macron will meet together.
In the conference with Rama, Von der Leyen did not spare a promising promise, when he said that Albania's economy would double from investments, if the government fulfilled the reforms.
But what has happened that the attention of Brussels bureaucrats and the two most powerful prime ministers of the European Union has returned to Tirana? Why was the Berlin Process moved?
Until a few years ago, the prime minister of Albania was in a sorry situation in relation to Brussels. Brussels' game with the opening or closing of negotiations has frustrated Edi Rama to the point of making him laugh.
In his first term in power, Rama was enthusiastic about the expectations reserved for him in the European offices. He boasted in interviews that he had met Chancellor Angela Merkel 3 times with whom he also developed a friendly relationship, while the French gave him the high decoration of the Commander of the Order of the Legion of Honor for the policy he had followed in the region, after the visit to Belgrade.
At that time, Rama publicly prayed for the opening of negotiations to happen, considering it "a matter of life or death".
But only rejections came from the European Union. At first, they said that the problem was the large spread of cannabis and drug trafficking, then that justice reforms were needed, then vetting results were needed, then arrests. The years passed quickly and Greece's problem with Macedonia appeared, then the negotiations failed due to the rematch of right-wing politicians within the European Union who opposed the expansion, then there was the Netherlands with its concern about Albanian criminality and its "fact-gathering" groups, conditions in Germany, complaints of France for asylum seekers, Bulgaria's problems with North Macedonia, etc.
The history of negotiations/ "Weddings without krushk" cannot hide the failure
It is an understatement to say that frustration changed Rama's approach to Brussels. The first promises turned into excuses and the excuses into lies, culminating in a fake party with decorations for the ambassadors, in the offices of the foreign ministry. When the lies ran out of ink, it was the turn of cynical frustration and opposition.
Marrëdhënia me presidentin e Serbisë, Aleksandër Vuçiç i kishte dhënë Ramës një peshë tjetër mes burokratëve të Brukselit. Fillimisht kur së bashku u bënë pjesë e Procesit të Berlinit dhe kur u takuan në vitin 2014, në një vizitë në Beograd.
Kjo marrëdhënie që u ngjiz për t’i treguar ndërkombëtarëve se ai ishte një politikan modern, që nuk mbetej peng i inateve të vjetra nacionaliste, do t’i shërbente Ramës për të zhveshur kostumin e dështakut të negociatave, i dënuar të presë pafundësisht Godonë në dyert e BE-së.
Në Tetor të vitit 2019, kur Shqipëria dhe Maqedonia kishin marrë një refuzim tjetër për negociatat nga Bashkimi Europian, Edi Rama dhe Zoran Zaev u ulën në prehërin e Aleksandr Vuçiçit në Novisad të Serbisë, duke krijuar Minishengenin Ballkanik, një nismë që do të quhej më vonë Ballkani i Hapur.
Nisma e Novisadit bënte bashkë Shqipërinë, Serbinë dhe Maqedoninë e Veriut në një përpjekje për të hequr kufijtë dhe për të lëvizur mallra, shërbime, kapitale pa asnjë pengesë mes tre vendeve. Mungesën e skrupujve për t’u afruar me Serbinë, në shpërfillje të Kosovës nuk e kishte pasur asnjë kryeministër tjetër shqiptar i pas viteve 90.
Nismën e Novisadit nuk e ndali as një intervistë e Vuçiçit në Politico, ku ai shprehej entuziast për projektin e ri me të cilin tentonte të ringjallte hapësirën e vjetër ekonomike dhe politike që e quante “Jugosllavia e vjetër, plus Shqipërinë”.
Ballkani i Hapur nuk u mbështet asnjëherë nga Bashkimi Europian, pasi konsiderohej një iniciativë që i mbivendosej Procesit të Berlinit. Në fakt, ky ishte qëllimi.
Vuçiç dhe Rama të ndjekur nga Zaev i Maqedonisë së Veriut krijuan një projekt alternativ në rajon, që i zhvishte nga varësia ndaj Bashkimit Europian. Duke qenë “vetë zot e vetë shkop”, politikanët ballkanas shpëtonin edhe tërheqjet e veshit, me të cilat i ndëshkonte herë pas here Brukseli.
“Karma is a bitch” do të tallej Rama në një nga samitet e Davosit me përfaqësuesit e Bashkimit Europian, kur tregonte momentin që mësoi mbi arrestimin e eurodeputetes Eva Kaili për korrupsion. Për vite me radhë, Bashkimi Europian ka fshikulluar në raportet e tij korrupsionin mes qeveritarëve ballkanas.
Bashkë me aleancat, ndryshoi edhe fjalori. Në një vizitë të Ursula fon der Leyen në Tiranë, Rama nisi të flasë me përçmim për Procesin e Berlinit. “Shkojmë nga samiti në samit dhe përparim nuk ka. Në 8 vite ne ende s’kemi mundur të heqim një mur me tarifa. Ende nuk kemi zhdukur barrierat për eksportuesit” shprehej ai.
“Drejtuesit e BE-së, Gjermanisë e Francës nuk kanë kohë të çohen çdo mëngjes nga gjumi me pyetjen se si eci sot Procesi i Berlinit. Atë duhet ta bëjmë ne vetë këtu në rajonin tonë: “Ballkani i hapur” mund të quhet i zoti e nxjerr gomarin nga balta” shtonte Rama.
Gjatë një vizite në Gjermani, në një konferencë me kancelarin e sapozgjedhur Olaf Sholc, kryeministri i Shqipërisë foli me përçmim për Procesin e Berlinit, duke e quajtur atë një proces “të përhumbur në kanalet e burokracisë në Bruksel”.
I ndërgjegjshëm se europianët nuk e shihnin me sy të mirë “Ballkanin e Hapur”, Rama kaloi në tallje ndaj Bashkimit Europian. “Nëse Ballkani Perëndimor nuk mund të shkojë në BE, BE mund të shkojë në Ballkanin Perëndimor” ishte deklarata e një viti më parë në një Samit të Sllovenisë.
Ballkani i Hapur solli më shumë përçarje në rajon. Nga Kosova erdhën akuzat për qeverinë e Shqipërisë se po shpërfillej dhimbja e mijëra shqiptarëve që ende nuk kishin një varr për të afërmit e tyre, për të cilët Serbia refuzonte ndihmën për t’i gjetur. Mali i Zi akuzoi Serbinë se përmes Ballkanit të Hapur synonte heqjen e kufijve për të forcuar ndikimin e saj ekonomik dhe politik në Ballkan. Edhe drejtuesit e Bosnje e Hercegovinës e panë të rrezikshme iniciativën dhe i qëndruan larg dyshes Rama-Vuçiç.
Pohimet që vinin nga Rusia mbi efektet e nismës Rama-Vuçiç ishin po aq shqetësuese. Pasi nuk mori dot pjesë në mbledhjen e Ballkanit të Hapur në Beograd, Ministri i jashtëm i Rusisë, Sergei Lavrov shpërtheu në akuza kundër BE dhe SHBA.
“Ne vlerësojmë nismat kurajoze të ndërmarra nga Serbia dhe Presidentit Vuçiç, i cili ka theksuar se nuk do të angazhohet në veprime kundër Rusisë, edhe pse BE do që vendet kandidate të rreshtohen në veprime rusofobike. Siç duket qartë, ata që lëvizin fijet në Bruksel nuk e duan këtë. Ata nuk duan që ne të mbështesin Beogradin, përfshi Ballkanin e Hapur. Duket qartë që ata që janë Bruksel, por edhe NATO duan të aplikojnë në Ballkan projektin e Ballkanit të Mbyllur” tha Lavrov.
Loja me dy karrige ka qenë një luks politik i Aleksandër Vuçiçit, për hir të ndjenjave të dyzuara të popullit serb përkundrejt perëndimit. Përmes aleancës me Vuçiçin dhe me krijimin e Ballkanit të Hapur, Edi Rama krijoi iluzionin tek liderët perëndimorë se po luante të njëjtën lojë.
Por në nëntor të vitit të kaluar marrëdhëniet ndryshuan. Në mbledhjen e fundit të Procesit të Berlinit, Vuçiç mungoi. Albin Kurti nuk i përmbajti dot romuzet. “Nuk është që na mungoi fort, ndoshta të tjerëve, por jo mua” u tha ai gazetarëve duke pasur ndërmend Ramën.
Përtej kunjave, vendet e Ballkanit Perëndimor firmosën në Berlin disa marrëveshje që kishin mbetur gjysmake në “Ballkanin e Hapur”. Kosova, Mali i Zi dhe Bosnje Hercegovina pranuan të firmosin marrëveshjet që kishin refuzuar më parë.
Në Berlin, Rama mori edhe sinjalet e para për t’i dhënë fund Ballkanit të Hapur. Në Korrik të këtij viti, në një intervistë surprizë njoftoi fundin e Ballkanit të Hapur.
“Ishte një iniciativë që lindi nga nevoja për ta shtyrë përpara Procesin e Berlinit dhe e ka kryer atë mision për të cilin lindi. Ne duhet të futemi me kokë tani në Procesin e Berlinit sepse e kemi këtë mundësi, e kemi Procesin e Berlinit në Tiranë” u shpreh ai.
Nuk kaloi shumë dhe ish-bashkëpuntorët ballkanas u shprehën të habitur. Vuçiç tha se “nuk mund ta besonte se ai (Rama) kishte thënë një gjë të tillë”, ndërsa Kovaçevski tha se Ballkani i Hapur ishte ende gjallë dhe kishte ende risi për të ofruar.
Also in September, while staying in New York to attend the UN meeting, Rama met with the Prime Minister of North Macedonia, Dimitar Kovacevski and Alex Soros, two supporters of the Open Balkans. "In the spirit of the Open Balkans" wrote little Soros in the caption accompanying the photo from New York.
To get out of the Open Balkan dance, Edi Rama needs more than a statement in the media. In fact, recently, his attitudes have softened. In the last press conference, he hinted that the meetings with Vucic and Kovacevski on the Open Balkans will continue as before. "A thousand times to go back, a thousand times I would do it all over again and as I have said before, the focus on the Berlin Process does not mean that we will not have other trilateral, quadrilateral activities. This is not discussed at all," he said.
Vučič chose not to participate in the meeting of the Berlin Process in Tirana, but sent Prime Minister Brnabič. The official meetings of the Berlin Process have also been avoided by the president of France, Emmanuel Macron.
Located on the scale of the Open Balkans, the visit of the heads of the European Union to Tirana loses its festive colors. Instead of waiting for the real progress of Albania, Brussels has agreed to make a bargain, to avoid the further strengthening of the Balkan gangsters, who want to join together to lead the Western Balkans./Lapsi.al
Lini një Përgjigje