FLASH
Shkruar nga Michael Rubin
Një çerek shekulli më parë, BE-ja dhe SHBA-ja injoruan rënien e Turqisë në diktaturë, duke e mbuluar korrupsionin në rritje dhe sulmin ndaj demokracisë nga ana e Erdoganit. Sot, Evropa ka një sponsor të terrorizmit në kufirin e saj. Pyetja tani është nëse Brukseli do ta përsërisë gabimin e tij, duke përqafuar një udhëheqës që tregon përbuzje për gjithçka që BE-ja thotë se përfaqëson...
Shumë progresivë dhe internacionalistë në të dyja anët e Oqeanit Atlantik mbështesin zgjerimin e Bashkimit Evropian. Rritja e anëtarësisë nuk sjell gjithmonë paqe. Kremlini e justifikoi pushtimin e Gjeorgjisë nga Rusia në vitin 2008, si dhe pushtimin e Ukrainës nga Moska në vitet 2014 dhe 2022, në paranojën e vet rreth përpjekjeve perëndimore për të zgjeruar anëtarësimin në BE drejt lindjes.
Logjika pas anëtarësimit është se BE-ja është një klub ekskluziv, kërkesat e të cilit për anëtarësim sjellin paqe dhe krijojnë siguri. Problemi është se zyrtarët evropianë shpesh i japin përparësi ëndrrave të dëshiruara mbi realitetin. Prandaj, Gjermania për një kohë të gjatë mendonte se varësia nga tubacioni Nord Stream 2 dhe gazi i saj rus ishte një ide e mirë, dhe Brukseli mendonte se Presidenti turk Rexhep Tajip Erdogan ishte një demokrat i ndriçuar që kishte lënë pas mbështetjen për islamizmin radikal.
Tre dekada më parë, zyrtarët evropianë ia morën dosjen e Iranit Uashingtonit, duke argumentuar se "dialogu kritik" i ndriçuar i Evropës mund të bënte më shumë për të kufizuar ambiciet bërthamore dhe shkeljet e të drejtave të njeriut të Iranit sesa diplomacia kauboj në stilin amerikan. Udhëheqësit iranianë i trajtuan evropianët si idiotë të dobishëm që supozonin sinqeritetin e thirrjeve për një dialog të qytetërimeve dhe dinin se mund të ecnin përpara me programet e tyre të fshehta bërthamore dhe raketore.
Asnjë nga këto gabime nuk bën të drejtë, por Evropa refuzon t’i njohë ata që pretendojnë të jenë liberalë në ndjekje të pushtetit. Ndërsa progresistët shpesh kritikojnë udhëheqjen konservatore në Hungari për tendenca joliberale dhe antidemokratike në kundërshtim me BE-në, ata mbeten të verbër ndaj abuzimeve në rritje midis anëtarëve aspirantë me prirje të majta.
Rasti më i fundit është Edi Rama, kryeministri i Shqipërisë me katër mandate nga Partia Socialiste. Dikur një vend pro-amerikan në një trajektore për të zënë vendin e tij në botë si Singapori i Evropës, Rama ka zgjedhur në vend të kësaj një rrugë autokratike të modeluar sipas Turqisë së Erdoganit. Ai ka përdorur një forcë anti-korrupsion të financuar nga Shtetet e Bashkuara dhe BE-ja për të burgosur kundërshtarët politikë, për të përmbysur zgjedhjet dhe për të konfiskuar pronat, ndërkohë që ai dhe miqtë e tij monopolizojnë si marrëveshjet e pasurive të paluajtshme me të gjithë, nga Alex Soros te Jared Kushner, ashtu edhe industrinë e re të legalizuar të marijuanës në Shqipëri.
Freedom House e etiketon Shqipërinë si “pjesërisht të lirë”, një renditje në të njëjtin nivel me Hungarinë. Megjithatë, Transparency International, e cila rendit perceptimin e korrupsionit, tani e rendit Shqipërinë më poshtë se Kuba pas një rënieje në renditje vitin e kaluar, vështirë se një cilësi që BE-ja duhet ta kërkojë te një anëtar.
Antonio Costa, president i Këshillit Evropian, është i verbër ndaj rënies së Shqipërisë në diktaturë dhe kleptokraci. Ai ka thënë se Shqipëria “i përket” BE-së. Në maj 2025, Costa tha se Shqipëria dhe Mali i Zi “po tregojnë rrugën si pararendës të zgjerimit”. Një servilizëm i tillë nuk i ndihmon shqiptarët ose BE-në, por i bën pengesat më të vështira, ndërsa Rama arrin në përfundimin se mund ta dyfishojë diktaturën.
Delegacioni i fundit i BE-së në Shqipëri erdhi një vit pasi Rama arrestoi Erion Veliajn, kryetarin e bashkisë së kryeqytetit të vendit, Tiranës. Veliaj është mbajtur në “paraburgim” që atëherë. Veliaj nuk është i vetmi, pasi 58% e shqiptarëve të burgosur teknikisht janë në paraburgim, pesë herë më shumë se norma e BE-së në përgjithësi. Këshilli i Evropës raportoi së fundmi se “përdorimi i paraburgimit kundër kryetarëve të bashkive në detyrë në Shqipëri, përbën një rrezik serioz për qeverisjen demokratike”.
Veliaj nuk është i vetmi politikan i profilit të lartë që Rama ka vënë në shënjestër. Ai ka ekzagjeruar akuzat kundër liderit të opozitës Sali Berishë, ish-zëvendëskryeministrit Arben Ahmetaj dhe ish-ministrit të Mbrojtjes Fatmir Mediu.
Për një kohë shumë të gjatë, udhëheqësit evropianë e kanë kënaqur Ramën. Po kështu ka bërë edhe Departamenti Amerikan i Shtetit, ku burokratët e karrierës në byronë e Evropës kanë ndjekur politikat e tyre egoiste në dëm të interesave më të gjera amerikane. Fatkeqësia që rezultoi u shfaq plotësisht në takimin e Bordit të Paqes të javës së kaluar, ku Rama doli jashtë skenarit për të mbajtur një diatribë rreth gjyqit të ish-Presidentit të Kosovës Hashim Thaçi në Hagë, një tangjent i pasur duke pasur parasysh qëndrimin e Ramës ndaj drejtësisë së pavarur.
Një çerek shekulli më parë, BE-ja dhe SHBA-ja injoruan rënien e Turqisë në diktaturë, duke e mbuluar korrupsionin në rritje dhe sulmin ndaj demokracisë nga ana e Erdoganit. Sot, Evropa ka një sponsor të terrorizmit në kufirin e saj. Pyetja tani është nëse Brukseli do ta përsërisë gabimin e tij, duke përqafuar një udhëheqës që tregon përbuzje për gjithçka që BE-ja thotë se përfaqëson./Përshtati “Pamfleti” nga “Washington Examiner”
Popujt e mirëqeverisur e të lumtur nuk rilindin. Rilindja dhe revolucioni janë zgjidhja e të shtypurve dhe skllevërve; dhe rilindjen e sjellin tiranët. (ANONIM) _____________________ Shprehja më sipër për “rilindjen” si produkt i shtypjes dhe tiranisë tingëllon si një paralajmërim politik për mënyrën se si u ndërtua dhe u zhvillua projekti i “Rilindjes” së Edi Ramës dhe Partisë Socialiste. Në vitin 2013, Rama erdhi në pushtet me premtimin për ta shpëtuar vendin nga qeverisja e Sali Berishës, duke u paraqitur si alternativë morale dhe reformuese, si një epokë e re drejtësie, barazie dhe shteti ligjor. Por historia e këtyre viteve ngre pyetjen thelbësore: a ishte “rilindje” për qytetarët, apo konsolidim pushteti për një grup të vetëm? Përqendrimi i pushtetit në një dorë, kontrolli i fortë mbi administratën, kontrolli dhe propaganda mediatike, mbrojtja publike e zyrtarëve të lartë të akuzuar për korrupsion, refuzimi për të pranuar dorëheqje, tentativat për të ndryshuar rregulla loje kur drejtësia afrohet apo për të lejuar heqjen e imunitetit, janë tipare të autokracisë dhe jo të një “rilindje” demokratike. Rilindja, në kuptimin historik, është çlirim dhe emancipim; kurse këtu kemi një sistem ku pushteti zgjatet, ndërsa llogaridhënia zvogëlohet. Çdo “rilindje” që nis me premtimin për të çliruar popullin nga një e keqe, por përfundon duke prodhuar të njëjtat probleme, arrogancë, korrupsion dhe frikë nga drejtësia, nuk është rilindje, por riciklim pushteti. Kur pushteti identifikohet me një individ të vetëm, kur kritika etiketohet si armiqësi dhe kur përgjegjësia zbehet përballë interesit politik, atëherë termi “rilindje” humbet kuptimin emancipues dhe kthehet në një slogan që justifikon vazhdimësinë e pushtetit. Dhe në këtë pikë, shprehja e mësipërme ngjan më shumë si një diagnozë sesa si metaforë.