FLASH
Shkruar nga Dashnor Kaloçi
The bad weather with heavy rain and snow that has affected not only our country but also our neighbors, such as Greece, Italy, etc., in the last two or three days, even reaching apocalyptic proportions such as yesterday evening (January 21) when cyclone "Harry" hit southern Italy (which has caused the relevant local authorities to issue a red alert), is not an unknown phenomenon. At least our country has experienced and felt "on its shoulders" these weather vagaries quite often, not only in these three and a half decades of the pluralism period, but also before the '90s. In fact, in those years, it has experienced situations much more difficult than those that have occurred in recent years. Scenes and situations such as those of the past few days (January 7-10, 2026), where almost the entire country was engulfed by bad weather with heavy rain and snow, resulting in rivers overflowing, overflowing their beds and major flooding in several districts of the country, Albania also experienced in 1963, 1973 and 1985, which are still fresh in the memory of those who experienced them!
But, given the fact that the regime before the '90s, (both under the leadership of Enver Hoxha and his successor, Ramiz Alia), just as it kept many extraordinary events secret, it did not reflect (in the press, radio and television), not even the events with the bad weather that sometimes affected the country!
He even considered and kept them secret and people did not know what happened next to their city or village! The above, etc., is also known from secret archival documents (now declassified), extracted from the Archives of the Ministry of Internal Affairs, where the Administration and Studies Branch or the General Directorate near that ministry, in its daily operational communiqués, in addition to the extraordinary events that occurred in all districts of the country, also reflected the bad weather and its consequences.
Some of these documents, which dealt with the events of the bad weather that swept the entire country in January 1985, we published a few days ago, and in the previous issue we published several other documents that belong to December 1973, where there was also bad weather with heavy rain and snow, massive flooding of lands, stables and homes, road blockages due to frost and avalanches, where there was a lot of loss of human life.
Ndërsa në këtë shkrim, po publikojmë disa dokumente arkivore që i përkasin muajit prill të vitit 1970, ku një mot i keq me një ciklon të madh përfshiu pothuaj të gjithë vendin, kryesisht rrethet e Jugut, si; Fier, Berat, Përmet, Vlorë, Tepelenë, Gjirokastër, Sarandë, etj., ku pati jo vetëm dëmtime të shumta në shtëpi banimi, spitale, uzina, fabrika, rrjetin energjetik e telefonik, stalla, sera, pemë frutore, kopshte e çerdhe fëmijësh, magazina shkolla, reparte ushtarake dhe objekte të tjera social-kulturore, por edhe në jetë njerëzore. Për më shumë rreth kësaj, na njohin dokumentet arkivore në fjalë, të cilat publikohen për herë të parë dhe me faksimilet përkatëse, nga Memorie.al.
Vijon nga numri kaluar
Dokument arkivore me komunikatat operative sekrete të Ministrisë së Brendshme, për motin e keq me ciklonin e fortë që përfshiu të gjithë vendin në Prill të vitit 1970, nga i cili pati dëmtime të shumta në të gjithë rrethet
REPUBLIKA POPULLORE E SHQIPËRISË-SEKRET
MINISTRIA E PUNËVE TË BRENDSHME-Ekzemplar Nr. 1
DEGA E PËRGJITHSHME-Tiranë, më 9.4.1970
KOMUNIKATË OPERATIVE NR. 83
MBI CIKLONIN E DATËS 8.4.1970
Nga ora 11.00 e datës 8.4.19790, mbi territorin e Republikës Popullore të Shqipërisë, sidomos në pjesën jug-perëndimore, ka pasur erëra të forta me epiqendër në rrethin e Vlorës.
Në këtë rreth, shpejtësia e erës ka qenë 42 m2 në sekondë dhe dallgët e detit 7-8 ballë. Si rezultat i këtij cikloni në këtë rreth, si dhe në rrethet Tepelenë, Fier e Përmet, janë bërë dëmtime të ndryshme, nga të cilat më të dëmshme janë në rrethin e Vlorës.
Në afërsi të katundit Risili, për shkak të ciklonit është shembur pika e hapjes së repartit 1580 dhe ngelën të vdekur oficeri Mehmet Caci nga Tërbaçi i Vlorës dhe ushtar Albert Agolli nga Korça.
Në këtë pikë hapje u plagosën dhe 8 ushtarë të tjerë. Po kështu për shkak të ciklonit kanë plagosur në vende të ndryshme të rrethit të Vlorës 6 civilë. Në drejtim të këtyre janë marrë masa mjekimi dhe ata ndodhen jashtë çdo rreziku.
Në këtë rreth janë prishur të gjithë koçekët e drithit dhe serat e domateve të hershme. Po kështu janë prishur çatitë e institucioneve kulturore-arsimore në një pjesë të mirë të fshatrave, si dhe çatia e uzinës së llambave elektrike.
Në fshatin Peshkëpi janë dëmtuar 300 shtëpi, ndërsa në fshatin Mifol janë dëmtuar rëndë stallat e lopëve. Në distilerinë e naftës është ndërprerë prodhimi dhe janë prishur çatitë e gjithë uzinës.
Në përgjithësi në rrjetin tregtar rreth fshatrave të Vlorës, janë bërë dëmtime si në godina dhe në mall. Në katundin Nartë janë thyer 1500 rrënjë ullinj, ndërsa në Peshkëpi, janë shkulur dhe thyer edhe 300 rrënjë pemë.
Dëmtime të tjera të kësaj natyre ka pasur edhe në fshatra të tjerë, sidomos në katundin Ormen, Gorisht etj. Në të gjithë fshatrat është ndërprerë energjia elektrike si dhe në minierën e Selenicës që ka lidhje me fshatin Gorisht.
Në rrethin e Fierit
Era ka filluar në orën 11.30. e fortë nga Jugu dhe me shpejtësi 17-20 m. në sekondë. Edhe në këtë rreth ka pasur dëmtime të ndryshme.
Kështu p.sh., në kooperativën e Kurjanit, është dëmtuar angari i SMT-së, serat e domateve të hershme. Po kështu, këto lloj sera janë dëmtuar edhe në NBSH e Levanit. Ka patur prishje çatish të objekteve të ndryshme të kooperativa e bujqësore, si dhe në 8 depo të rezervave shtetërore në katundin Povelç të Mallakastrës, të cilat janë zbuluar krejtësisht.
Në Patos është dëmtuar një banesë ku banonin 5 familje, e cila është bërë e pabanueshme, gjithashtu janë dëmtuar stallat e lopëve në Fermën e Levanit, si dhe në Fermën e “Çlirimit”.
Edhe në këtë rreth ka pasur ndërprerje të të energjisë elektrike dhe rrjetit telefonik. Njëkohësisht dëmtime janë konstatuara edhe në barangat e shit-blerjes së zarzavateve.
Në rrethin e Tepelenës
Edhe në këtë rreth ka vazhduar era e fortë. Për shkak të kësaj ere janë plagosur 4 persona, në drejtim të cilëve janë marrë masat e mjekimit dhe janë jashtë rrezikut.
Përveç këtyre është dëmtuar pjesërisht spitali i qytetit të Tepelenës, shkolla 8-vjeçare e fshatit Sinanaj. Në përgjithësi janë dëmtuar shumë shtëpi të mbuluara me tjegulla dhe zbuluar e dëmtuar 4 depo nga të rezervave shtetërore.
Në rrethin e Përmetit
Në këtë rreth për shkak të erës janë dëmtuar farishtet e ndryshme, të cilat janë zbuluar nga era e fortë si dhe çatitë e disa shtëpive të vjetra. Dëmtime të kësaj natyre të shkaktuara nga era, po në një masë më të vogël, ka pasur edhe në Berat dhe në Lushnje.
Për shkak të furtunës, një anije greke e ngarkuar me dërrasa, është strehuar qysh mbrëmë në afërsi të Kepit të Rodonit të rrethit Durrës, ndërsa një anije Jugosllave, në Shenjan të rrethit të Vlorës.
Si pasojë e këtij cikloni, ndërlidhja telefonike në rrethit Sarandë, Gjirokastër, Përmet, Fier, Vlorë dhe Shkodër, ka patur ndërprerje, për këtë arsye u vu në përdorim radio-byroja.
Si mbas informacionit që jep Instituti Hidrometeorologjik, rezulton se lumenjtë janë në rritje të ujërave dhe kjo për shkak të shkrirjes së dëborës.
KRYETARI I DEGËS SË PËRGJITHSHME PETRIT HAKANI
REPUBLIKA POPULLORE E SHQIPËRISË
SEKRET
MINISTRIA E PUNËVE TË BRENDSHME -Ekzemplar Nr. 1
DEGA E PËRGJITHSHME - Tiranë, më 10.4.1970
KOMUNIKATË OPERATIVE NR. 84 VLORA
Lidhur me njoftimin e bërë ditën e djeshme, mbi dëmtimet e shkaktuara nga cikloni i datës 8.4.1970, në rrethin e Vlorës, duhen konsideruar të dhëna përfundimtare, dëmtimet si vijon:
Kanë gjetur vdekjen, 2 ushtarakë, një oficer dhe një ushtar; ndërsa 19 të tjerë janë plagosur, nga këta 8 ushtarë, 2 fëmijë dhe 9 qytetarë. Nga të plagosurit, 10 prej tyre janë shtruar në spital dhe 2 janë në rrezik.
Dëmtimet në sektorin e industrisë
Janë zbuluar nga era 3320 m3 çati me pllaka eterniti dhe 700 m2 me tjegulla vendi dhe marseleze.
Më të rëndësishme janë:
The roof of the electric lamp furnace;
The roof of the NISH Food production facility;
The roof of the bakeries;
The workers' sheds in Gorishte;
Approximately 630 m2 of window panes were broken;
The walls of a warehouse under construction at the Fish Plant collapsed.
Due to the strong wind, electricity was cut off in several sectors of the industry at the Novoselë water supply pumping station, but this situation has been corrected, while in the Gorishte oil area and in the Sera e Selenica mine, the electricity outage still continues and as a result production has been suspended.
Damages in the agricultural sector
Nearly 6,000 m2 of roofs covered with eternit tiles and 350 m2 of country tiles were discovered in 18 stables, 43 warehouses or hangars, 17 social-cultural facilities and 9 other facilities.
Over 700 m2 of window panes were damaged, 6.5 ha of tomato greenhouses were completely destroyed and nearly 60 ha of tomatoes planted in the field suffered 60% damage. Around 300 olive trees and 100 citrus fruit trees were broken or uprooted.
In the municipal economy, transport and construction sectors
, over 1,300 m2 of roofs with eternit tiles and 2,270 m2 of country tiles with marseille tiles were damaged, in state and private housing, as well as in facilities used by enterprises in these sectors.
All high and low voltage electrical lines, both in the city and in the countryside, as well as telephone lines, were also damaged. Over 700 m2 of window glass was damaged.
In the trade and collection sector
, 4200 m2 of roofs with eternit tiles and 600 m2 of country and marseille tiles were damaged, these in 63 trade units, warehouses and hangars. 870 m2 of glass were broken.
In the education and health sector,
1950 m2 of roofs with eternit tiles and 350 m2 of country and Marseille tiles were damaged, these in schools and health institutions, as well as approximately 2000 m2 of window glass.
fern
In addition to the reports of damages caused, the following should also be noted:
In the villages of Damas, Kremanar and Sinize, the roofs of primary schools have been removed. Children have been placed in other buildings to continue their studies, while in the village of Ninash, the roofs of the culture room, nursery, kindergarten and club have been removed.
There is partial damage in the villages of Gorderovë and Bardhej.
The electrical network has been damaged by 30%. The damage to olive trees and fruit trees has not yet been confirmed./ Memorie.al
HEAD OF THE GENERAL BRANCH: PETRIT HAKANI
Lini një Përgjigje