FLASH
Shkruar nga Lucrezia Reichlin
Today, geopolitics is increasingly shaped by two forces: energy and artificial intelligence...
The war in Iran should be a final wake-up call for Europe about its energy dependency and the urgency of accelerating a credible transition. It is striking, and worrying, that recent discussions in the European Council have focused on reducing the ETS rather than on a comprehensive strategic vision. Today, geopolitics is increasingly shaped by two forces: energy and artificial intelligence. And the two are deeply intertwined. The global AI race is often portrayed in terms of chips, algorithms and talent. But beneath the surface, a more fundamental competition is unfolding: the race for electricity. On a larger scale, artificial intelligence is not just software. It is infrastructure: massive data centers that transform electricity into computing power and into economic and strategic power. In this context, countries that are most efficiently able to convert energy into “intelligence” will have a decisive advantage.
This is already evident in the way the great powers are organizing their economies. What is emerging is not a single model, but two different ways of integrating electricity, computing power, and industrial structure. The first model, embodied by China, is based on strong systemic coordination combined with strong competition.
At its core is a tight integration of energy, infrastructure and digital capacity: artificial intelligence is not being developed in isolation, but as part of a system that transforms electricity into productive and technological capacity. China remains heavily dependent on fossil fuels, but at the same time is rapidly expanding its energy supply, especially through massive investments in renewables, with the aim of strengthening energy security and reducing electricity costs.
This scale is supported by a financial system that channels low-cost credit to energy, networks, and industry. But the distinguishing feature is another: the priority is not only innovation, but also rapid cost reduction and acceleration of the diffusion of technologies. The DeepSeek case clearly illustrates this: instead of chasing the frontier, the goal is to make artificial intelligence accessible and adoptable on a large scale. In this context, companies are competing to scale solutions and distribute them throughout the production system.
Kina nuk eksporton fuqi llogaritëse të tillë, por produkte dhe sisteme që përfshijnë aftësi dixhitale, automjete elektrike, automatizim industrial, rrjete telekomunikacioni. Ato janë energji elektrike e transformuar në kapacitet industrial.
Modeli i dytë, i përfaqësuar nga Shtetet e Bashkuara, përqendrohet në lidershipin e korporatave në kufirin teknologjik dhe mbështetet nga tregjet e thella të kapitalit. Shkalla financohet kryesisht nga kapitali privat, duke u lejuar disa kompanive të mëdha të investojnë shumë në çipa, modele dhe infrastrukturë cloud.
Këto kompani konkurrojnë në kufirin teknologjik dhe prodhojnë inovacion të përparuar, por me kosto të larta dhe me përqendrim në rritje të tregut. Prandaj, qasja në kapacitetin informatik mbetet e kushtueshme, duke ngadalësuar përhapjen e tij në të gjithë ekonominë. Në të njëjtën kohë, ky model ndikohet gjithnjë e më shumë nga një kufizim themelor: energjia. Kërkesa në rritje për energji elektrike po e bën disponueshmërinë e energjisë një faktor vendimtar për zhvillimin e qendrave të të dhënave.
Në të dyja rastet, Kinë dhe Shtetet e Bashkuara, fokusi është në integrimin e energjisë dhe inteligjencës artificiale, megjithëse me arsyetime të ndryshme: në Kinë, si një levë kostoje dhe vendosjeje, në Shtetet e Bashkuara, si një faktor që ndikon në shkallë.
Evropa, në të kundërt, po përpiqet të përcaktojë modelin e saj. Ambicia e saj për të udhëhequr tranzicionin e gjelbër minohet nga fragmentimi, pasiguria rregullatore dhe mungesa e një vizioni strategjik koherent. Debati mbi zvogëlimin e Paktit të Gjelbër është një shenjë e qartë e kësaj.
Për më tepër, kufizimet strukturore mbeten. Evropa nuk e ka shoqëruar politikën e saj industriale me një zgjerim mjaftueshëm të shpejtë dhe të koordinuar të furnizimit me energji dhe infrastrukturës së rrjetit. Ndërsa ndan një varësi nga lëndët djegëse fosile, ajo përballet me kosto më të larta të energjisë elektrike, të lidhura me një sistem më pak të integruar dhe një kapacitet më të kufizuar për të zgjeruar prodhimin dhe rrjetet. Prandaj, çmimet mbeten më të larta se ato të konkurrentëve të saj kryesorë globalë, ndërsa zgjerimi i rrjetit është i ngadaltë dhe vendimmarrja mbetet e fragmentuar.
Rezultati është një sistem që përpiqet të pajtojë dekarbonizimin dhe konkurrueshmërinë industriale në shkallën e kërkuar. Rreziku është i dyfishtë: dështimi në përmbushjen e objektivave klimatike dhe, në të njëjtën kohë, mbetja prapa në integrimin e energjisë dhe kapacitetit dixhital. Evropa është kështu e zënë midis modelit kinez, bazuar në vendosjen me kosto të ulët, dhe modelit amerikan, të përqendruar në inovacionin në kufij, pa qenë në gjendje të marrë pjesë plotësisht në asnjërën. Pasoja mund të jetë një varësi në rritje nga teknologjitë e importuara.
From this perspective, the Chinese experience is instructive. Not because it should be embraced uncritically, but because it shows how aligning energy, industrial policy, and digital strategy can translate into competitive advantage. Unlike the United States, China is building its digital expansion on a growing, increasingly renewable energy base, focusing on low costs and widespread distribution.
This is not to say that the model is without limitations. Coordination between the center and the provinces has generated overcapacity and pressure on prices. Indeed, the latest five-year plan aims to improve the distribution and scale of investment by exploiting the comparative advantages of the provinces, while centralizing functions to exploit the scale of the national market. These are problems that, in different forms, Europe also faces. More fundamentally, neither the Chinese nor the American model can be replicated in Europe. The former relies on a controlled financial system; the latter on deep capital markets and strong industrial concentration.
Therefore, Europe must forge its own path, knowing that the real danger is not only the price of energy. It is lagging behind in the most profound transformation: the transformation of energy into intelligence. And precisely because, unlike the United States, it remains dependent on fossil fuel imports, Europe must resolutely accelerate the development of renewable sources. Because in the age of artificial intelligence, the most precious resource is no longer energy itself, but what we can do with it./ Adapted from “Pamphlet” by “Corriere della Sera”.
Lini një Përgjigje