FLASH
Shkruar nga Pamfleti
When a country's economy grows, this consequently translates into more welfare for the people. This is a thesis already all-accepted in the vast majority of the world's economies. But analyzing the numbers shows that economic growth in Albania is not translating into more well-being for families and individuals.
Albanians earned less than 4 thousand ALL during 2022
Last year was good for the state coffers, but not so much for the budgets of Albanian families. At a time when the economic growth was almost 5 percent, the monthly expenses of the families in relation to the year 2021 expanded by only 4.5 percent. Translated into money, 3,819 ALL more per month.
The expansion of spending came from inflation
A 4.5 percent increase in household spending at a time when the economy is growing at nearly 5 percent would be good news. But this cannot be said in the case of Albania, at least for the past year. Inflation, the indicator of the depreciation of money in the face of rising prices, hit its highest level since 1998, at an average of 6.7 percent.
" So it's not that the families had more money in their pockets, but simply that the expenses increased due to inflation. So Albanians seem to have lived worse in 2022 than in 2021. In short, while prices have increased, Albanians have bought fewer goods and services than in 2021 , argues the former Minister of Finance, Arben Malaj.
"All in" to feed
Nearly 40 percent of what an Albanian family spent during 2022 went to food. In the countries of the Region, this indicator does not exceed the level of 27 percent, while in the European Union it is only 15 percent.
The fact that the weight of food expenses in relation to the total in the country is at such high levels does not mean that Albanians eat better than other citizens of Europe or the Region.
“Kjo vjen për dy arsye. E para janë të ardhurat e ulëta. Duke qenë pagat e ulëta, atëherë një pjesë e mirë e tyre rrjedhimisht shkon për ushqimeve. E Dyta është se në Shqipëri çmimet e ushqimeve janë ndjeshëm më të larta se në vendet e Bashkimit Europian”, shpjegon studiuesja e ekonomisë, Xhonsila Hoxha.
“Mesatarja” që nuk tregon asgjë
“Nëse unë ha dy puna dhe ti asnjë i bie që mesatarisht ne kemi ngrënë një pulë.” Kjo thënie e ekonomistit Dritan Shano në studion e A2 CNN tregon shumë mbi atë që rëndom shprehet nga institucionet si “mesatare”. Pra vërtetë mesatarisht familjet shqiptare shpenzuan 88 mijë e 367 lekë vitin e shkuar, por sa prej tyre jetuan në luks e sa mbijetuan mbetet mes pikëpyetjesh. Kjo vlen edhe në të tjera drejtime, përveç konsumit. Te pagat për shembull. Nëse njëri paguhet me 150 mijë lekë në muaj dhe tre të tjetër me nga 50 mijë lekë në muaj, mesatarja e të katërve është 75 mijë lekë në muaj.
Thellohet më tej hendeku mes jetesës në periferi e qendër
Kriza e çmimeve, vitin e shkuar, thelloi hendekun mes jetesës në Tiranë dhe rrethe. Shpenzimet mujore të një familje në Dibër, vitin e shkuar, ishin 30 për qind më të ulëta se në kryeqytet dhe gati 20 për qind më pak se mesatarja në shkallë vendi. Të dhënat nga Instituti i Statistikave tregojnë se nga mbi 104 mijë lekë në muaj në Tiranë dhe rreth 88 mijë e 300 lekë në gjithë vendin në Dibër familjet shpenzuan vetëm 72 mijë e 724 lekë.
“Kjo është dilema e madhe në qarqe, por edhe në nivel kombëtar. Në raport me atë që prodhohet në qarqe, ajo që kthehet në interesin publik është shumë e pakët. Ndaj ka edhe kështu disbalancash. Kemi dështim të politikave të zhvillimit të rajoneve. Nuk dimë se ku duhet të mbështet zhvillimi i atij qarku, kjo ka bërë që njerëzit të kenë më pak të ardhura e rrjedhimisht të shpenzojnë më pak”, analizon ekspert i politikave vendore, Agron Haxhimali.
Drejt shtresëzimit dypolar
Shqipëria ka nivelin më të lartë të pabarazisë ndërmjet shtresave sociale se çdo vend tjetër i Ballkanit Perëndimor. Vendi përherë dhe më shumë po shkon drejt shtresëzimit dypolar vlerëson Banka Botërore në një raport të fundit, teksa paralajmëron se mungesa e shtresës së mesme është e rrezikshme për të ardhmen e shoqërisë.
“Janë dy Shqipëri që ndeshen gjithë kohën. Është një Shqipëri reale e atyre që përbëjnë më shumë se 50 për qind të të punësuarve në sektorin privat dhe atë publik me të ardhura të pamjaftueshme dhe kemi Shqipërinë virtuale që rreket të krijohet përgjithësisht nga zoti Rama, ekipi i tij dhe elita politike e vendit”, thotë Zef Preçi ,nga Qendra për Kërkime Ekonomike.
Teksa e cilëson si një “realitet të dhimbshëm”, Banka Botërore argumenton se rritja ekonomike e vendit nuk po përkthehet në shtim të mirëqenies së popullatës. Ushqimi përbën 70 për qind të konsumit të përgjithshëm për 25 përqindëshin me të ardhura më të ulëta të popullsisë thuhet në dokument.
“Për fat të keq ne kemi individë që qeverisin, por ende nuk kemi institucione. Ajo çfarë ne nuk kemi qenë në gjendje të ndërtojmë janë urat mes kontributeve dhe taksave dhe përfitimet që vijnë nga ato. Pra shndërrimit të tyre në të mira publike”, argumenton Preçi.
Developments in the country, especially in the last decade, have turned the discussions on the desks of economists whether we should have economic growth or economic and social development? The government seems to have chosen the first path. Although years of price increases and this year from the work of citizens and the profits of businesses are entering the State Budget like never before, no step has been taken so far to redistribute these additional incomes. This means that regardless of whether economic growth will be 3.6 percent as recently predicted by the World Bank or even more, what households will have more in their pockets to spend will be very little./ A2CNN
Lini një Përgjigje