TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota11 Mars 2026, 07:37

Presionet e naftës dhe zgjedhjeve 'fundosin' Trump, SHBA gati t’i japë fund luftës me Iranin

Shkruar nga Pamfleti

Në ditët e para të fushatës së bombardimeve amerikane dhe izraelite, e cila filloi më 28 shkurt, Trump sugjeroi se konflikti do të zgjaste katër ose pesë javë.

Presionet e naftës dhe zgjedhjeve 'fundosin' Trump, SHBA gati
Donald Trump

Donald Trump këtë javë sugjeroi se lufta me Iranin mund të përfundojë "së shpejti", në një deklaratë që disa e interpretuan si kërkim të një rrugëdaljeje nga konflikti. Por mbetet e paqartë nëse Uashingtoni do të lëvizë vërtet drejt deeskalimit apo nëse Teherani do ta pranojë një mundësi të tillë.

Rritja e çmimeve të naftës kërcënon ekonominë globale dhe të ardhmen politike të presidentit amerikan, gjë që mund të shpjegojë ndryshimin e tonit në deklaratat e tij të hënën.

Në atë kohë, Trump tha se fushata ushtarake, të cilën ai e përshkroi si "afatshkurtër", mund të "përfundojë së shpejti".

Por presidenti 79-vjeçar vazhdon të dërgojë mesazhe kontradiktore, si në lidhje me kohëzgjatjen e konfliktit ashtu edhe me qëllimet e tij.

Vendimet e tij ndikohen gjithashtu nga zgjedhjet e mesit të mandatit të nëntorit, pasi votuesit - veçanërisht republikanët - mund t'i ndëshkojnë përfaqësuesit e tyre në Kongres nëse çmimet e karburantit dhe kostoja e jetesës vazhdojnë të rriten.

Sondazhet tregojnë se mbështetja amerikane për luftën ka rënë në një nivel historik të ulët.

Trump po kërkon një "derë daljeje" nga konflikti

Colin Clark, drejtor i Qendrës Soufan në Nju Jork, i tha AFP-së se presidenti amerikan do ta vazhdojë konfliktin derisa këshilltarët e tij të paralajmërojnë se kostoja ekonomike mund të shkaktojë një humbje të rëndë për republikanët në zgjedhje.

“Ai do të vazhdojë derisa këshilltarët e tij t’i thonë se kostoja ekonomike përbën rrezik” që partia e tij të pësojë humbje të konsiderueshme, vuri në dukje ai, duke shtuar se Trumpit po i kërkohet të marrë një “vendim politik në lidhje me një operacion ushtarak”.

Për disa vëzhgues, deklaratat e tij për një luftë “të shkurtër” konfirmojnë fenomenin që është quajtur TACO, nga inicialet e frazës “Trump Always Chickens Out” (“Trump gjithmonë tërhiqet”).

Termi u përdor nga gazetari i Financial Times, Robert Armstrong, i cili vlerësoi se mesazhi i deklaratave të fundit të presidentit amerikan ishte se “Trump po kërkon derën e daljes”, gjë që i qetësoi tregjet.

Mesazhe kontradiktore rreth kohëzgjatjes së luftës

Në ditët e para të fushatës së bombardimeve amerikane dhe izraelite, e cila filloi më 28 shkurt, Trump sugjeroi se konflikti do të zgjaste katër ose pesë javë.

Por tregjet, të cilat kishin qenë në panik të hënën, u rimëkëmbën kur ai sugjeroi se lufta mund të përfundonte shumë më shpejt.

Sekretari i Luftës i SHBA-së, Pete Hegseth, tha se vetë presidenti po përcaktonte afatin kohor për konfliktin.

"Nuk më takon mua të them nëse jemi në fillim, në mes apo në fund", tha ai.

Clarke tha se Trump mund të mbajë një qëndrim të ashpër "për dy javë maksimumi" para se të shpallë fitoren.

Synimet e SHBA-së dhe mundësia e një "fitoreje të lehtë"

Për të justifikuar përfshirjen e SHBA-së në luftë, Trump dhe ministrat e tij kanë paraqitur një sërë qëllimesh, nga ndryshimi i regjimit në Iran deri te sigurimi i dërgesave të naftës nga Gjiri në tregjet ndërkombëtare.

Presidenti i SHBA-së ka përmendur gjithashtu qëllime ushtarake, të tilla si parandalimi i Iranit nga blerja e armëve bërthamore - diçka që Teherani mohon ta ketë kërkuar ndonjëherë - shkatërrimi i raketave dhe marinës së vendit dhe dobësimi i aleatëve të tij në rajon.

Në një kontekst të tillë, ai mund të pretendojë lehtësisht se i ka "arritur" këto qëllime dhe të shpallë fitoren.

Reagimi i Teheranit

Megjithatë, Teherani mund ta shohë çdo veprim të tillë si një shenjë dobësie.

Pavarësisht dëmeve të shumta të shkaktuara nga bombardimet amerikane dhe izraelite, Irani ka miratuar një retorikë të ashpër, duke kërcënuar të paralizojë eksportet e naftës nga Gjiri.

Garda Revolucionare deklaroi se "ne jemi ata që do të vendosim se kur do të përfundojë lufta".

Kreu i Këshillit Suprem të Sigurisë Kombëtare të Iranit, Ali Larijani, madje e kërcënoi personalisht presidentin amerikan, duke thënë: "Ki kujdes të mos eliminohesh vetë!"

Dallimet me Izraelin dhe çështja e lidershipit në Iran
Izraeli duket se ka axhenda të ndryshme në konflikt, me divergjencat me Uashingtonin që po bëhen gjithnjë e më të dukshme, si për qëllimet afatgjata ashtu edhe për sulmet kundër infrastrukturës energjetike iraniane.

Në të njëjtën kohë, Trump ka thënë se do të donte të kishte një fjalë në zgjedhjen e një lidershipi të ri në Iran.

Por aktualisht nuk ka shenja të rezistencës së fortë të brendshme ndaj udhëheqësit të ri suprem, Mojtaba Khamenei, i cili u zgjodh të dielën për të pasuar të atin, i cili u vra në orët e para të luftës.

Rreziku i përshkallëzimit të mëtejshëm
Analistët paralajmërojnë se nëse regjimi iranian mbijeton, operacioni ushtarak i quajtur "Tërbimi Epik" mund të regjistrohet si një veprim i kufizuar ushtarak që nuk arriti ndonjë objektiv të konsiderueshëm.

Walter Russell Meade, në një artikull në Wall Street Journal, komentoi me sarkazëm se mund të mbahej në histori si "nëna e të gjitha makinave kositëse", duke nënkuptuar se thjesht do të ketë "korritur barin" pa ndryshuar rrënjësisht situatën.

Në të njëjtën kohë, disa vlerësojnë se një udhëheqje e dobësuar iraniane mund të vendosë të përshpejtojë një përpjekje për të siguruar armë bërthamore.

"Qoftë djali i Khameneit apo ndonjë tjetër i linjës së ashpër, çfarë ndryshimi bën?" pyeti Colin Clark, duke vënë në dukje se Irani tani i ngjan "një kafshe të plagosur, e cila është padyshim më e rrezikshme".

donald trump presionet e naftës dhe zgjedhjeve shba gati t’i japë fund luftës me iranin

Lini një Përgjigje