FLASH
Shkruar nga Pamfleti
An episode from Siberia highlights the new atmosphere in Russia, where state propaganda demands patriotism and obedience even in the face of war losses in Ukraine...
Perhaps the current state of Russia, where even misfortune must be celebrated, is best summed up by a scene that took place on May 9 in Kemerovo. The capital of the Kuzbass coal-mining region in southern Siberia was the site of a 1945 “Victory Day” march by the “Immortal Regiment.”
The initiative was born at the beginning of the last decade in the city of Tomsk, about 150 kilometers northwest of Kemerovo. Independent journalists wanted to fill a gap in official memory, which, according to Soviet tradition, celebrated the army and “mass heroism” without honoring individual destinies. At first, people marched with portraits of participants in the “Great Patriotic War,” as Moscow calls the part of World War II that began with the German attack on the Soviet Union in 1941.
But very soon the government adopted the “Immortal Regiment”. For the authorities, it was not only about the millions of dead in 1941–1945, but in general about justifying the sacrifice for the homeland. For this reason, even before the launch of the “special military operation” in 2022, i.e. the war against Ukraine, portraits of participants in the aggression against the neighboring country began to appear at the marches. Even the secret war against Ukraine was presented as a defensive battle against neo-Nazis manipulated by the West and as a continuation of the war against Hitlerite Germany.
"Glory to our heroes! Hurray!"
"Russian President Vladimir Putin has declared that today the participants of the special military operation are the direct heirs of the heroes of the Great Patriotic War and other ancestors of Russia's thousand-year history ," a presenter solemnly said during the march in Kemerovo, according to the pro-Kremlin regional channel Kuzbass Perviy.
Then a young reporter from the channel approached an elderly woman participating in the march. The reporter was holding a microphone and wearing a St. George's ribbon on her chest; the black, white, and orange symbol of victory over Nazism has also been used as a symbol of the war against Ukraine since 2014.
The woman carried a black-and-white portrait of her grandfather, who had fought against the German occupiers and, as she explained, had returned wounded from the war, lived to be 65, but had never spoken about his experiences. “You don’t talk about these things ,” she said. In the present tense, as if nothing had happened.
Në duar ajo mbante edhe një portret tjetër, me ngjyra. Në të shihej një burrë i ri me mjekër dhe dekorata ushtarake mbi uniformë kamuflazhi. Shikuesit nuk morën vesh kush ishte ai: pasi gruaja ra dakord me reporteren se kujtesa ishte e nevojshme dhe e rëndësishme, kronika ndërpritet papritur. Kanali televiziv e kishte montuar më vonë materialin, pas kritikave të shumta.
Në rrjetet sociale qarkulloi pjesa e mbetur e transmetimit direkt. Gruaja, duke parë portretin në duar, shtoi me zë të trishtuar dhe të hidhur: “Ky është djali im, i zhdukur pa gjurmë.” Kjo është formula zyrtare ruse për ushtarët e zhdukur në luftë. Reporterja e pa shkurt foton dhe tha: “Pra, për ju kjo është një festë e dyfishtë.” Gruaja tundi kokën dy herë, pa folur. “Atëherë ju uroj festën, Ditën e Fitores, një ditë të bukur për ju sot”, tha reporterja, buzëqeshi dhe u largua.
Aparati shtetëror dhe vetë Putini e përshkruajnë luftën dhe rënien për Rusinë si diçka kuptimplotë dhe fisnike. Urimi i gazetares ishte në përputhje të plotë me linjën e Kremlinit. Vetëm se aty cinizmi nuk fshihej pas fjalëve solemne, siç bën Putini kur falënderon vejushat dhe nënat për burrat dhe djemtë e sakrifikuar për “kauzën e madhe ruse”.
Është më e lehtë dhe më pak e rrezikshme të zemërohesh me një reportere që përdor formula zyrtare përballë dhimbjes, sesa me komandantin suprem, i cili sot duket më i pafat se kurrë që nga pushtimi i Ukrainës.
Kufizime gjithnjë e më të forta
Kufizimet në internet po ndikojnë gjithnjë e më shumë edhe te rusët që nuk duan të kenë lidhje me luftën. Përplasjet lidhur me ndjekjen e aplikacioneve si Telegram dhe përdorimin e VPN-ve kanë krijuar tensione edhe brenda aparatit të Putinit. Problemet ekonomike po shtohen. Në planin ushtarak, pushtuesit rusë nuk po përparojnë në Ukrainë.
Dronët ukrainas po arrijnë gjithnjë më thellë në territorin rus, duke dëmtuar rafineri nafte dhe fabrika ushtarake, madje duke kërcënuar edhe paradën ushtarake në Moskë për “Ditën e Fitores”, siç pranoi vetë Kremlini.
Për këtë arsye, këtë vit në Sheshin e Kuq kishte më pak ushtarë se zakonisht dhe asnjë tank apo pajisje tjetër ushtarake. Armëpushimi i shpallur nga presidenti amerikan Donald Trump për 9 majin u arrit pasi njerëzit e Putinit kërcënuan me goditje raketore ndaj Kievit në rast sulmi mbi paradën, duke ua bërë të qarta amerikanëve pasojat për përfaqësitë diplomatike atje. Kështu e tregoi vetë Putini në mbrëmjen e “Ditës së Fitores”.
Putini u përpoq të shmangte vëmendjen nga gjendja e përgjithshme duke lënë të kuptohej se lufta mund të përfundonte së shpejti dhe duke përmendur ish-kancelarin gjerman Gerhard Schröder si ndërmjetës “personalisht të preferuar” për bisedime të mundshme me Bashkimin Evropian. Megjithatë, ai vazhdon të mbajë të pandryshuara kërkesat maksimale ndaj Ukrainës dhe Perëndimit.
Aparatit shtetëror dhe rusëve u mbetet vetëm të vazhdojnë si më parë, aq sa munden. Dhe, pas udhëheqësit, të përsërisin me fraza propagandistike një fitore që duket më larg se kurrë.
“Dhe ne presim fitoren e re”
Përballë zemërimit publik, reporterja e Kuzbasit fillimisht u justifikua në stilin e Putinit: me shprehjen “festë e dyfishtë” ajo kishte pasur parasysh “heroizmin e dyfishtë” në familjen e gruas. Gjyshi kishte qenë hero lufte dhe djali po luftonte; “i zhdukur pa gjurmë” nuk do të thoshte se kishte vdekur.
“Dita e Fitores” ishte po aq e rëndësishme sa 9 maji i vitit 1945. “Dhe ne presim edhe fitoren e re, për të cilën heronjtë e Kuzbasit po mbrojnë atdheun pikërisht tani!”
Më vonë, reporterja kërkoi falje në rrjetin social VK, duke thënë se kishte bërë një “gabim në të shprehur”. Ajo kërkoi ndjesë nga “nëna e heroit” dhe nga të gjithë ata që mund të ishin ndjerë të lënduar. Tha se ishte emocionuar dhe se redaksia e kanalit, “përfshirë edhe mua”, kishte “respekt dhe vlerësim të madh” për pjesëmarrësit e operacionit special ushtarak.
“Ne raportojmë për punën e tyre heroike. Ne ndihmojmë njerëzit në Kuzbas të informohen për aksionet në mbështetje të luftëtarëve dhe edhe vetë kontribuojmë rregullisht. E kuptoj që fjalët e mia po përdoren tani nga armiqtë e Rusisë dhe kjo është shumë e dhimbshme. Por unë e di me siguri se fitorja do të jetë e jona.”
Rikthim në zakonet sovjetike
Shumë të rinj në Rusi po mësojnë sërish të flasin me formula të gatshme patriotike, të shprehin pendim dhe besnikëri sa herë që kërkohet, në mënyrë që të ecin përpara profesionalisht dhe të mos izolohen.
Rreth 1800 kilometra në perëndim të Kemerovos, në qytetin Perm në Ural, një grua, le ta quajmë Irina, ndien sikur është kthyer në fëmijërinë e saj sovjetike. Në “agimin e stagnimit”, siç thotë ajo me ironi. Gjithmonë duhej të fshihje mendimet pas formulimeve marksiste-leniniste, edhe pse si sunduesit, ashtu edhe qytetarët e dinin se ato nuk kishin kuptim. Mendimin e vërtetë mund ta thoje vetëm në kuzhinë.
“Këtë e kishim harruar”, thotë Irina, duke shtuar “nuk donim të ktheheshim aty. Por është si biçikleta: nuk harrohet, edhe pas 30 apo 40 vjetësh.”
Qëndrimi i Irinës, “emigrimi i brendshëm”, është tipik për shumë rusë. Ajo shmang njerëzit agresivë dhe mbështetësit e zhurmshëm të luftës, nuk hyn në konflikte dhe flet vetëm me ata që di se ndajnë të njëjtat bindje.
Ashtu si në fundin e epokës sovjetike, kur zyrtarisht propagandohej abstinenca ndërsa në realitet askush nuk e mbështeste fushatën kundër alkoolit, edhe sot ndodh e njëjta gjë me kufizimet në internet. Edhe funksionarët i anashkalojnë ato, ndërsa njëkohësisht mbrojnë publikisht nevojën e tyre.
“Ata bëjnë sikur besojnë te ndalimet”, thotë Irina, duke shtuar “dhe ne bëjmë sikur dorëzohemi. Por brenda vetes të gjithë e kuptojnë këtë lojë.”
In reality, Irina continues to use Telegram, Facebook, and YouTube through proxies and VPNs. “Everything works.” She doesn’t want to install the state-run app “Max,” which aims to replace Telegram.
“I don’t need it ,” she says. According to her, others do the same, as a form of “silent resistance.” Some install the app only on a separate phone, just to be safe.
Duplicity even at the state level
Duplicity exists not only in private life, but also at the state level: while the Russian media oversight authority Roskomnadzor spends a lot of money on blocking and censorship, Russian regions enter into contracts for VPN services.
"We will die in the place where we were born ," Irina says of Russia's return to Soviet customs.
Her city, Perm, has been attacked several times by Ukrainian drones. A refinery and an oil pumping station have caught fire. Irina saw the smoke with her own eyes.
“Dark gray clouds, like before a storm.”
Many residents were surprised that something like this could happen in Perm, about 1,500 kilometers from the front.
"Now they say: Ah, it's possible. And everyone becomes an expert."
Many complained that the air defenses were not working. Some were worried, others panicked. “But you can’t do anything.”
Except to fit in. After the first two nights of attacks in late April, the “Immortal Regiment” march in Perm was canceled. The military parade that usually preceded it was originally planned to go ahead; two rehearsals had even been held.
But after another attack on May 7, the parade was also canceled. On online forums, people complained that it was a pity. Afterwards, the city was as empty as ever, says Irina.
Instead of the parade, Perm residents went to their dachas. /Adapted from FAZ /
Po ta paisesh popullin me nje cope sallo derri ne nje xhep e ne xhepin tjeter me nje shishe vodka i behet tryte bythe e vret edhe nenen e baben e vet e jo me popullin, si ne kohen e Stalinit. Per ca popuj koke gdhe, skllaveria considerohet superioritet.