FLASH
Shkruar nga Ben Blushi
You can't return crypto money to the bank, you have to take it in cash. So banks lose money on transfers, the state loses money on profit taxes, and informality increases.
Some time ago I asked my bank for permission to buy some ethereum.
The answer was negative. Albanian banks do not allow transfers with applications that sell cryptocurrencies.
Then I tried another bank. Then another, another, and another.
Four banks in a row said no.
I can't say I wasn't prepared.
Banks have legally acquired the right to decide where we invest our money.
If they don't like the destination, they say no and keep their savings locked up.
In addition to the violation of your dignity as a client, you also suffer a financial loss which the bank, of course, does not compensate.
So you are twice abused and lost.
However, that is not the issue.
The question is why is it forbidden to buy cryptocurrencies in Albania?
Why don't the laws of our Republic allow you to buy ethereum or bitcoin or xrp?
A banker has an easy answer.
Banks do not want money invested in cryptocurrencies because this flow, this flight of deposits, could endanger the bank itself.
Cryptocurrencies were born to facilitate the circulation of monetary values and goods without the help of banks.
The decentralization of money is undoubtedly a financial revolution and we are in its early days.
We resemble those people who in the early 1900s were afraid of the new iron machines and insisted on going to work by mule.
Today's financial machines are cryptos, mules and donkeys are the traditional money we still have in our pockets.
But things are changing rapidly in favor of cars that are faster than the mules that disappeared from the dusty roads of the world.
Ten years later there may still be banks, but there may not be physical currencies, dollars, euros, and lek.
Transactions will be carried out with cryptocurrencies.
You can get your salary in crypto and from your mobile phone you can buy a car in Germany with 0.36 bitcoin, or pay for your vacation in Himara with 0.5 ethereum, according to today's values.
Cash will disappear like beloved but unnecessary mules and donkeys.
It is precisely this ease that has turned the crypto race into a financial storm.
The world is going crazy buying and selling cryptocurrencies.
States are also buying bitcoin en masse.
A proposal has just been introduced in the US Congress that calls for the government to buy 1 million bitcoins with taxpayer money.
Everyone is rushing to buy, knowing that bitcoin has a ceiling. Unlike money that is printed by banks depending on needs, bitcoin exists with a limited number beyond which it no longer exists.
Krijuesi enigmatik i kësaj parajse financiare, Satoshi Nakamoto ka planifikuar vetëm 21 milion bitcoin. Asnjë më shumë asnjë më pak. Askush nuk i shton dot. Asnjë shtet, asnjë bankë dhe asnjë fuqi financiare, kushdo qoftë ajo.
Nga këta 21 milion bitcoin, 19.5 milion janë hedhur në treg, janë gërmuar, apo janë majnur dhe vetën 1.5 milion nuk kanë dalë ende nga miniera.
Nga 8 miliard banorë të Tokës, vetëm 1 për qind apo nja 100 milion njerëz posedojnë një bitcoin që do të thotë se kërkesa do rritet shumë në të ardhmen.
E njëjta logjikë vlen edhe për kriptomonedhat e tjera pavarësisht se bitcoin dhe ethereum kanë fituar monopolin në treg.
Ky monopoli bashkë me mungesën e rrit çmimin vazhdimisht.
Në prill 2023 një bitcoin vlente 30 mijë dollarë, sot që flasim vlera e tij është 115 mijë dollarë.
Aktualisht vlera totale e kapitalit bitcoin ka kaluar 2.3 trilion dollarë.
Pra bitcoin ka kaluar GDP e Italisë që është pak më pak se kaq, ka kaluar GDP e Spanjës që është 1.7 trilion dhe natyrisht edhe të Rusisë që është 2.1 trillion.
Vetëm gjashtë vende të botës kanë GDP më të madhe se Bitcoin por kjo nuk do zgjasë shumë.
Nga ana tjetër Bitcoin kapërceu vlerën e kompanisë Amazon të Jeff Bezos para disa ditësh për të kapur vendin e gjashtë në botë dhe ndoshta deri në fund të vitit mund ta kalojë Apple që vlen 3.3 trilion dollar si kompania e katërt më e madhe në botë.
Ndërsa Teslan e Elon Musk e ka kapërcyer me kohë.
Si është e mundur kjo?
Pse po blejnë të gjithë kripto?
Ka vetëm një shpjegim.
Makinat e reja sapo kanë hyrë në rrugë për të zëvendësuar mushkat dhe njerëzit po vrapojnë për t’i blerë.
Madje po mbajnë radhë dhe prandaj çmimi rritet çdo ditë.
Nëse dikush do kishte blerë një ethereum në prill të këtij viti, kur vlera e tij ishte 1500 dollarë sot do kishte fituar tre herë më shumë sepse vlera kërceu mbi 4500 dollarë.
Asnjë banka nuk t’i jep këto fitime.
Asnjë biznes legal nuk t’i garanton këto të ardhura, as blerja e një apartamenti dhe as stoqet financiare.
Nëse i jep bankës dhjetë mijë dollarë, në fund të vitit ajo të jep si fitim nga interesat 400 dollarë.
Kjo shifër është më pak se rroga minimale e Shqipërisë dhe pothuajse e barabartë me një pension mesatar.
Por nëse këto 10 mijë dollarë i investon në ethereum, në fund të vitit mund të fitosh njëzet mijë dollarë.
Kjo është arsyeja pse bankat nuk i lejojnë transfertat me kripto. Ato rivalizojnë fitimet e tyre.
Sidoqoftë unë i kuptoj bankat. Ajo që nuk kuptoj është pse shteti shqiptar nuk lejon transfertat me kriptomonedha.
Pse shteti nuk i detyron bankat me ligj, të na lejojnë të blejmë kripto siç kanë vendosur shumë shtete të tjera?
Kur arrin në këtë pikë të arsyetimit situata bëhet absurde.
Shqipëria i njeh me ligj kriptomonedhat, por nuk ka asnjë ligj që lejon blerjen e tyre.
Kjo është njëlloj sikur ta njohësh celularin si mjet komunikimi, por të pengosh blerjen e tij në treg.
Nuk e pengon me ligj, por e pengon me mungesën e ligjit. Pra, nëse një shqiptar do të blejë sot ethereum apo bitcoin ai duhet të shkelë ligjin.
Dhe ja si ndodh ky krim. Ka shumë dealer në Tiranë që bëjnë punën e bankave.
Ata marrin paratë e tua që mund t’i kesh tërhequr cash nga banka dhe blejnë kripto në emrin tënd.
Ata janë facilitues, lehtësues të një mijë procedurave, letrave, emaileve dhe trasfertash.
Ata njohin gjuhën e applikacioneve financiare si Binance dhe Kraken dhe kanë portofolet e tyre.
Këta tregtarë të guximshëm që i ngjajnë kambistëve të dikurshëm bëjnë atë që duhet të bëjnë bankat. Ata garantojnë transaksionin dhe mbajnë një komision 3 për qind për çdo blerje.
Për 5000 dollarë ethereum ata përfitojnë 150 dollarë. Por unë nuk kam ndërmend t’i qaj hallin bankave. Ato duan të humbin, le të humbin.
Çështja është se megjithëse shteti i njeh kriptomonedhat, tregtimin e tyre në rrugë jashtë bankare e konsideron krim.
Kjo situatë është idiote.
Nuk dua të humb kohën me këtë absurd që meriton një satirë, por nuk kuptoj pse Shqipëria po e humb këtë shans?
Ka disa shtete sot në botë që po e shfrytëzojë shumë mirë minierën e artë të kriptove që fatmirësisht nuk ekziston në nëntokën e asnjë vendi, por gjendet në kompjuterat e çdo vendi.
Shtetet më inteligjente po përfitojnë të parët.
Një prej tyre është El Salvadori që udhëhiqet nga një djall agresiv, pastaj me radhe Zvicra, Singapori etj.
Amerika ka premtuar se do blejë më shumë bitcoin se çdo shtet tjetër dhe deri diku po e mban fjalën sepse presidenti i saj i ka lënë investimet në kulla betoni dhe po blen vetëm kriptomonedha me paratë e veta.
Si një vend që i pranon me lehtësi eksperimentet, Shqipëria mund të kthehej në një super hub rajonal kriptomonedhash.
Ti lejosh shtetasve të t’u të bëjnë çfarë të duan me kursimet e tyre është minimumi i lirisë.
Sot 15 për qind e sllovenëve posedojnë kripto, 13 për qind e grekëve po ashtu, 3 për qind e serbëve dhe vetëm 1.43 për qind e shqiptarëve.
E pse duhet të jemi edhe këtu të fundit?
Përvecse të liberalizojë tregun Shqipëria mund ta ulë tatimin e fitimit 15 për qind për kriptot.
Por edhe ky nivel tatim do ishte një mrekulli e vogël nëse bankat të lejojnë t’i kthesh paratë e fituara në bankë, por kjo nuk lejohet.
Paratë nga kriptot nuk i kthen dot në bankë por duhet t’i marrësh cash. Kështu bankat humbin nga transferta, shteti humb nga tatimi i fitimit dhe informaliteti rritet.
Paratë do vazhdojnë të dalin nga bankat cash për të shkuar drejt kriptomonedhave.
Ky është një cikël i gjatë humbjesh që radari i ngathët i shtetit shqiptar nuk e kap fare.
Mirëpo horizonti po ndryshon. Paratë nuhasin më shpejt se shtetet. Të gjitha vendet që janë hapur për kriptot, kanë thithur më shumë investime në bankat e tyre.
Nëse do i shkonte kësaj rruge Shqipëria mund të mblidhte kapitale nga Italia, Greqia, Kosova, Maqedonia etj pra nga vende të cilat janë shumë më konservatore se ne sa i takon kriptomonedhave.
Nën diktatin e bankave të veta Italia po planifikon ta çojë tatimin e fitimit nga kriptomonedhat nga 26 në 42 për qind, çka e bën një vend shumë armiqësor ndaj kriptove.
Italy has declared war on crypto, but Albania must follow a different path.
If it lowers taxes, then hundreds of Italians would buy crypto from Albanian banks, paying taxes to the Albanian state.
Of course, Albania cannot buy cryptocurrencies with its budget money.
Knowing a little about the trajectory of Albanian rumors, this path would cause a storm of accusations, a stimulated panic because one side would tell the other side, they are putting Albanian money in the court.
Germany confiscated about 50,000 bitcoins and sold them for $2 billion two years ago.
If he were to sell them today, they would be worth $6 billion, or one-tenth of the war budget he is preparing to invest to defend himself from Russia.
When Germany does not have this courage, small Albania cannot have it.
But Albania can do something that the Germans are not doing, but Switzerland is doing.
Albania can create cryptocurrency free zones, where taxes are low, where start-ups are produced for fast transfers, where mining and technological innovations are allowed, and where people are educated about a crypto world.
This is no longer a matter of courage, it is a matter of fantasy.
In the last 100 years, Albania has had more courage than imagination.
Albania has often had the courage to take money where it never returns.
If you ask chat gpt in what areas Albania has been a leader in the last 100 years, it will give you three examples.
The first to ban religion. The first atheist country in history. World leader.
Second in the number of bunkers per capita. World leader.
Third for banning TikTok. World leader.
This ranking interests me only to prove something I've been thinking about for a long time.
We are leaders only in prohibition. So we prohibit before everyone else. But now the time has come to be leaders in permission.
Cryptocurrencies are an opportunity.
It doesn't take courage, it takes imagination.
Lini një Përgjigje