FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Iran's vast Pars gas field was hit on Wednesday in the first reported attacks on Iranian Gulf energy infrastructure during the US-Israeli war, prompting Tehran to announce it would respond with attacks on oil and gas targets across the Gulf.
Oil prices rose after the attack, a major escalation in a war that has already halted shipping from the world's most important energy-producing region and could now cause long-term damage to its infrastructure. Brent crude prices rose about 5% to above $108. Stock markets fell even lower.
Pars is the Iranian sector of the world's largest natural gas field, which Iran shares with Qatar across the Gulf. Iran's Fars news agency reported that gas tanks and parts of a refinery had been hit, workers had been evacuated to safety and emergency crews were trying to put out a fire. State media later said the fire was under control.
The attack was widely reported in Israeli media as being carried out by Israel with the consent of the US, although neither country immediately claimed responsibility. The Israeli military did not respond to requests for comment.
Qatar, a close US ally that hosts the largest US air base in the region, blamed Israel for the attack without mentioning any US role. A Qatari Foreign Ministry spokesman called it a "dangerous and irresponsible" escalation that jeopardized global energy security. The United Arab Emirates also denounced the attack.
Iran listed a number of prominent regional oil and gas targets belonging to Saudi Arabia, the United Arab Emirates and Qatar, which it said were now "direct and legitimate targets" and should be evacuated immediately before striking them in the coming hours.
During the three weeks of the war, the US and Israel had refrained from targeting Iran's energy production facilities in the Persian Gulf, avoiding Iranian retaliation against its neighbors' oil and gas industries.
Iran has already closed the Strait of Hormuz, where 20% of oil and liquefied natural gas normally ships past its coast, but consuming countries have hoped the disruption will be short-lived as long as production infrastructure is spared.
Iran's warning was addressed to Saudi Arabia's Samref Refinery and Jubail Petrochemical Complex, the United Arab Emirates' Al Hosn Gas Field and Qatar's Mesaieed Petrochemical Complex, Mesaieed Holding Company and Ras Laffan Refinery.
Ushtria izraelite goditi gjithashtu Bejrutin qendror, duke shkatërruar ndërtesa apartamentesh në disa nga sulmet ajrore më intensive në kryeqytetin libanez për dekada të tëra, në frontin tjetër të Izraelit në luftën që nisi me SHBA-në kundër Iranit .
Izraeli vrau ministrin e inteligjencës së Iranit, Esmail Khatib, të mërkurën, një ditë pas vrasjes së shefit të fuqishëm të sigurisë Ali Larijani .
"Askush në Iran nuk ka imunitet dhe të gjithë janë në shënjestër", tha ministri i Mbrojtjes, Israel Katz. Ai dhe Kryeministri Benjamin Netanyahu kishin autorizuar ushtrinë izraelite "të shënjestronte çdo zyrtar të lartë iranian për të cilin lind një mundësi inteligjence dhe operacionale, pa pasur nevojë për miratim shtesë", tha Katz.
Duket të jetë hera e parë që Izraeli ka deklaruar publikisht se do ta lejojë ushtrinë të shënjestrojë zyrtarët e armikut pa kërkuar leje të veçantë nga udhëheqësit politikë.
Në Teheran, mijëra njerëz dolën në rrugë për një funeral për Larijani-n dhe figura të tjera të vrarë. Turma valëviste flamuj iranianë dhe mbante portrete të të vdekurve.
Irani u hakmor për vrasjen e Larijanit duke qëlluar raketa drejt Izraelit, të cilat autoritetet izraelite thanë se vranë dy persona pranë Tel Avivit. Teherani tha se qëlloi gjatë natës në Tel Aviv, Haifa dhe Beershebën në Izrael, si dhe në bazat amerikane në Bahrein, Irak, Jordani, Kuvajt, Arabinë Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe.
Çmimet rriten ndjeshëm
Sulmi ndaj fushës së gazit të Iranit kërcënon të përkeqësojë furnizimin global që ka rritur rreziqet politike për Presidentin e SHBA-së Donald Trump. Çmimet e naftës në Shtetet e Bashkuara tashmë janë rritur mbi 5 dollarë për galon për herë të parë që nga rritja e inflacionit në vitin 2022 që gërryeu mbështetjen për paraardhësin e tij Joe Biden.
Izraeli ka shtuar sulmet ndaj Libanit dhe një sulm tokësor në jug në ndjekje të grupit Hezbollah të mbështetur nga Irani, i cili ka qëlluar përtej kufirit në solidaritet me Teheranin.
Në lagjen Bachoura të Bejrutit qendror, Izraeli i paralajmëroi banorët herët të mërkurën të largoheshin nga një ndërtesë që tha se përdorej nga Hezbollahu, të cilën më pas e rrafshoi plotësisht.
Abu Khalil, i cili jeton në zonë, tha se kishte ndihmuar njerëzit të largoheshin nga shtëpitë aty pranë pas paralajmërimit izraelit. "Është thjesht një operacion për të lënduar, për të tmerruar njerëzit, për të tmerruar fëmijët", i tha ai Reuters, duke këmbëngulur se nuk kishte objektiva ushtarake aty pranë.
Sipas autoriteteve libaneze, nuk u dhanë paralajmërime të ngjashme për sulmet që goditën ndërtesat e apartamenteve në dy lagje të tjera qendrore, duke vrarë të paktën 10 persona.
Inside Israel, the ambulance service reported that a 44-year-old man and two children, ages 13 and 12, in Petah Tikva, east of Tel Aviv, were hospitalized with blast injuries after an Iranian missile attack. In a separate incident, an Iranian missile blasted a crater in the pavement and set cars on fire in a residential area of Holon, just south of Tel Aviv.
The US-based human rights group HRANA in Iran said on Monday that about 3,000 people have been killed in Iran since the US-Israeli attacks began on February 28. Authorities in Lebanon say 900 people have been killed there and 800,000 others have been forced to flee their homes.
Lini një Përgjigje